Dita ndërkombëtare e grave shënohet çdo vit si një ditë reflektimi për arritjet e grave, por edhe për sfidat që vazhdojnë të ekzistojnë në shumë shoqëri. Përtej simbolikës së luleve dhe urimeve, kjo ditë duhet të jetë një moment për të diskutuar edhe një dimension shpesh të neglizhuar: mirëqenien psikologjike të grave.
Hulumtimet ndërkombëtare tregojnë se gratë përballen me një kombinim unik të presioneve sociale, ekonomike dhe familjare, të cilat ndikojnë drejtpërdrejt në shëndetin e tyre mendor. Organizata si World Health Organization dhe UN Women theksojnë se pabarazitë sociale, ngarkesa e roleve dhe ekspozimi më i lartë ndaj dhunës janë faktorë të rëndësishëm që ndikojnë në stres, ankth dhe depresion tek gratë.
Realiteti i grave në Kosovë
Edhe në Kosovë, pavarësisht përparimeve ligjore në drejtim të barazisë gjinore, sfidat mbeten të konsiderueshme.
Sipas të dhënave nga United Nations Development Programme, vetëm rreth 31.1% e grave janë të punësuara, ndërsa shkalla e mosaktivitetit në tregun e punës arrin rreth 78%, shumë më e lartë se tek burrat.
Raporte të tjera tregojnë se pjesëmarrja e grave në tregun e punës mbetet ndër më të ulëtat në rajon dhe lidhet me faktorë të ndryshëm, si:
- stereotipet gjinore
- përgjegjësitë e kujdesit familjar
- qasja e kufizuar në burime ekonomike
- diskriminimi në punësim.
Studimet e institucioneve ndërkombëtare sugjerojnë se përjashtimi i grave nga tregu i punës nuk është vetëm çështje sociale, por edhe ekonomike, pasi potenciali i pashfrytëzuar i grave mund të shkaktojë humbje të konsiderueshme në zhvillimin ekonomik të vendit.
Por përtej dimensionit ekonomik, këto realitete kanë edhe pasoja psikologjike.
Ngarkesa psikologjike e roleve të shumëfishta. Në shumë familje, gratë vazhdojnë të mbajnë një pjesë disproporcionale të përgjegjësive për:
- kujdesin ndaj fëmijëve
- kujdesin ndaj familjes
- menaxhimin e shtëpisë
- dhe në shumë raste edhe punën profesionale.
Në psikologji, kjo përshkruhet shpesh si “ngarkesë mendore” (mental load), një presion i vazhdueshëm për të menaxhuar përgjegjësi të shumta emocionale dhe praktike.
Hulumtimet tregojnë se kjo ngarkesë mund të lidhet me:
- lodhje emocionale
- rritje të niveleve të stresit
- ndjenjë të fajit ose pamjaftueshmërisë
- vështirësi në balancimin e jetës personale dhe profesionale.
Në shoqëri tradicionale ose në tranzicion social, siç është edhe Kosova, këto pritshmëri sociale shpesh janë edhe më të theksuara.
Stigma ndaj ndihmës psikologjike
Një sfidë tjetër e rëndësishme është stigma ndaj shëndetit mendor. Në shumë raste, gratë përballen me pritshmërinë që të jenë “të forta”, të përballojnë gjithçka dhe të mos kërkojnë ndihmë.
Megjithatë, psikologjia moderne e konsideron kërkimin e mbështetjes profesionale jo si dobësi, por si një akt të vetëdijes dhe kujdesit për veten.
Mbështetja psikologjike mund të ndihmojë gratë në:
- menaxhimin e stresit dhe ankthit
- përpunimin e përvojave traumatike
- përmirësimin e vetëvlerësimit
- ndërtimin e kufijve të shëndetshëm në marrëdhënie.
8 Marsi nuk duhet të jetë vetëm një ditë feste, por edhe një moment për të reflektuar mbi mirëqenien dhe fuqizimin real të grave.
Mbështetja e grave nuk nënkupton vetëm mundësi ekonomike apo arsimore, por edhe kujdes për shëndetin e tyre mendor dhe emocional.
Për të shënuar Ditën Ndërkombëtare të Gruas, Trekand Psikologji, me psikologen e licencuar Mendime Kosumi, ofron 8 seanca këshilluese falas gjatë muajit mars për gratë që dëshirojnë të diskutojnë sfidat e tyre emocionale dhe stresin.
Këto seanca kanë për qëllim të:
- Fuqizojnë mirëqenien psikologjike dhe emocionale të grave, duke i ndihmuar të menaxhojnë stresin, ankthin dhe ngarkesën e roleve të ndryshme,
- Ofrojnë hapësira të sigurta dhe konfidenciale për dialog, ku secila grua mund të ndihet e dëgjuar dhe e mbështetur,
- Inkurajojnë kërkimin e mbështetjes profesionale si një akt i vetëdijes dhe kujdesit për veten
Sepse kujdesi për mirëqenien psikologjike është një nga format më të rëndësishme të fuqizimit të grave.
Seancat falas janë të limituara dhe kërkojnë rezervim paraprak. Për rezervime dhe informacione:
📞 +383 45 462 620

